hoe werkt de verlichting van een e-reader in het donker
Hoe werkt de verlichting van een e-reader in het donker?
Een e-reader gebruikt kleine LED-lampjes aan de rand van het scherm die licht door een dunne lichtgeleidende laag sturen, zodat het scherm van voren verlicht wordt. Dit heet frontverlichting, en het verschilt fundamenteel van de achtergrondverlichting van telefoons en tablets, waarbij het licht van áchter het scherm komt. Het resultaat is een gelijkmatig verlicht e-ink scherm dat veel natuurlijker aanvoelt voor de ogen, ook in het donker.
Frontverlichting versus achtergrondverlichting
Bij een smartphone of tablet zit een krachtige lichtbron achter het display. Het licht schijnt direct in je ogen, wat vermoeiend kan zijn, zeker 's avonds. Een e-reader werkt precies andersom: de LED-lampjes zitten aan de zijkant of bovenkant van het scherm. Het licht wordt via een lichtgeleider – een dunne, doorzichtige laag van acrylaat of vergelijkbaar materiaal – horizontaal over het scherm verspreid. Microscopisch kleine structuurtjes in die laag buigen het licht vervolgens naar voren, richting de lezer. Dit geeft een zacht, diffuus licht dat vergelijkbaar is met lezen bij een leeslamp.
Warm versus koud licht
Veel moderne e-readers, zoals de Kobo Libra 2, de Amazon Kindle Paperwhite en de PocketBook Inkpad Color, hebben twee soorten licht: wit (koud) licht en oranje (warm) licht. Wit licht bevat meer blauw licht, wat je hersenen stimuleert en het inslapen kan bemoeilijken. Oranje of amber licht bevat minder blauw licht en is rustiger voor de ogen 's avonds.
Bij de meeste e-readers kun je de kleurtemperatuur zelf instellen, van koud wit (ongeveer 6500 Kelvin) naar warm amber (rond 2700 Kelvin). Sommige modellen doen dit automatisch op basis van het tijdstip, vergelijkbaar met de nachtmodus op een smartphone.
Helderheid instellen
De verlichtingssterkte is volledig instelbaar. De meeste e-readers werken met een schaal van 0 tot 24 of 0 tot 32 stappen. In een volledig donkere kamer volstaat niveau 3 tot 6 al om prettig te lezen, zonder je omgeving wakker te houden of je ogen te verblinden. Overdag buiten heb je eerder niveau 15 tot 24 nodig, afhankelijk van de zonlichtintensiteit.
Het stroomverbruik van de verlichting is de grootste verbruiker van de batterij bij een e-reader. Zonder verlichting gaat een batterij soms weken mee; met de lamp op maximale helderheid kan dat terugvallen naar een paar dagen.
Praktijkvoorbeeld: lezen naast een slapende partner
Een van de meest genoemde voordelen van e-reader verlichting is het kunnen lezen in bed zonder je partner te storen. Omdat het licht naar jou toe gericht is en niet naar buiten straalt zoals een lamp of tablet, blijft de omgeving donker. Op een lage helderheidsinstelling (niveau 3 tot 5) met warm oranje licht is de e-reader nauwelijks zichtbaar voor iemand die naast je slaapt.
Technische ontwikkelingen
Nieuwere modellen maken gebruik van meer LED's voor een nog gelijkmatiger lichtverdeling. Oudere e-readers hadden soms 4 tot 6 LED's, waardoor er lichte en donkere vlekken aan de randen zichtbaar waren. Moderne high-end modellen, zoals de Kindle Scribe of Kobo Elipsa 2E, gebruiken tot 35 LED's voor een vrijwel perfecte gelijkmatigheid over het gehele scherm van 10,2 of 10,3 inch.
Conclusie
De verlichting van een e-reader is slim ontworpen om het lezen in het donker zo comfortabel mogelijk te maken. Dankzij frontverlichting, instelbare kleurtemperatuur en variabele helderheid past de e-reader zich aan aan elke situatie, zonder de oogvermoeidheid die hoort bij het lezen op een tablet of smartphone.
